ปัจจัยภายนอกและปัจจัยภายในของอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทยต่อการเป็นผู้นำในภูมิภาคอาเซียน

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสถานการณ์การส่งออกภาพยนตร์ไทยในปัจจุบันในภูมิภาคอาเซียนที่พฤติกรรมผู้รับสารเปลี่ยนแปลงไป และ 2) วิเคราะห์ปัจจัยเชิงบวกและลบที่มีผลกับการส่งออกภาพยนตร์ไทยในตลาดอาเซียนในยุคสื่อหลอมรวมและการเติบโตของสื่อดิจิทัล กระบวนการวิจัยใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้เชี่ยวชาญ 4 ท่าน ได้แก่ ผู้บริหารค่ายภาพยนตร์ ผู้จัดการสมาพันธ์สมาคมภาพยนตร์ไทย และนักวิจารณ์หนัง

ผลการศึกษาพบว่า แม้ภาพยนตร์ไทยจะเป็นผู้นำในภูมิภาคอาเซียนมามากกว่า 10 ปี แต่รายได้ของหนังไทยในประเทศเองกลับมีแนวโน้มที่ลดลงในช่วง 4 ปีที่ผ่านมา ซึ่งส่งผลต่อความเชื่อมั่นของเอเจนท์ในการซื้อขายหนังไทยในตลาดอาเซียน ปัจจัยที่เป็นอุปสรรคสำคัญประกอบด้วย คุณภาพของหนังไทยที่ต่ำลงในบางส่วน ข้อจำกัดด้านการจำกัดการหลั่งไหลทางวัฒนธรรมในหลายประเทศ (เช่น กัมพูชา และพม่า) และมาตรฐานการดูหนังของคนในหลายประเทศที่สูงขึ้น ทำให้หนังไทยต้นทุนต่ำไม่สามารถดึงดูดใจเอเจนท์ไปฉายได้เหมือนในอดีต